Miasto Białystok i okolice położone są w obrębie trzech regionów geograficznych: Wysoczyzny Białostockiej, Wzgórz Sokólskich i Doliny Górnej Narwi. Jedonstką nadrzędną do której zostały przypisane to Nizina Północnopodlaska.

Krajobraz Wysoczyzny Białostockiej i Wzgórz Sokólskich cechuje się małymi wzgórzami moren, kemów oraz ozów jako pozostałości polodowcowych przekraczających wysokość 200 m npm. Osiągają one deniwelacje względne 50-80m. Rzeźba naszego regionu została stworzona w okresie zlodowacenia środkowopolskiego. Największe wzniesienia to Wojonowska Góra 239 m npm (na wschód od Sokółki), Góra św. Jana 214 m npm (na wschód od Kołodna).

W centralnym obszarze Wysoczyzny Białostockiej znajduje się duży kompleks leśny – Puszcza Knyszyńska z lasami otuliny Białegostoku. W 1988 roku został tu utworzony Pakr Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej. Zajmuje on powierzchnię 74 447 ha, a ze strefą otulinową 127 000 ha. Ze względu na wspaniałą rzeźbę terenu i stan zachowania przyrody Puszcza Knyszyńska jest uznawana za rarytas turystyczny.

Dolina Górnej Narwi obejmuje część rzeki Narew, która nie została poddana regulacji i zachowała swój naturalny charakter. Rzeka tworzy tutaj liczne meandry, równoległe wielorzecza i płynie szerokim, zabagnionym obniżeniem.

Narew na odcinku od Suraża do Żółtek wraz z kilkumetrowym pasmem wysoczyzn po obu jej brzegach należy do Narwiańskiego Parku Krajobrazowego. Park ma powierzchnię 22 733 ha, a z otuliną 34 570 ha.

Ważną rzeką Wysoczyzny Białostockiej jest rzeka Supraśl. W jeje dorzeczu występuje ponad 400 naturalnych wypływów wód podziemnych tzw. Źródlisk. Jest to jedno z największych skupisk na terenie Polski. Chroni je między innymi Park Krajobrazowy Puszczy Knyszyńskiej i sieć rezerwatów przyrody.

W okolicach Białegostoku znajdziemy dwa niewielkie naturalne jeziorka: Gorbacz (rezerwat), i Wiejki oraz jedno z pierwszych w Polsce sztucznych jezior, które powstałe w XVI w. zwane Jeziorem Zygmunta Augusta lub jeziorem Czechowskim. Na terenie województa znajdują się liczne jeziora z pojezierza Augustowskiego czy z Suwalszczyzny. Występują tu również inne sztuczne zbiorniki jak jezioro Siemianóka czy Czapielówka w Czarnej Białostockiej, zbiornik na rzece Supraśl w Wasilkowie czy na rzece Białej w Dojlidach. Najlepsze kąpieliska i najczystsza woda znajduje się nad rzeką Supraśl.

Warkunki klimatyczne i długi okres zalegania pokrywy śnieżnej sprzjają do uprawiania narciarstwa śladowego. Większość letnich szlaków nadaje się do wykorzystania zimą. Okres letni i wiosenny to ogromna różnorodność świata roślinnego jak i zwierzęcego, dla zwiedzających jest to raj przyrodniczy. Puszcza Knyszyńka, Puszcza Białowieska wraz z Parkiem Narodowym, Narwiański Park Narodowy, Biebrzański Park Narodowy, Wigierski Park Narodowy i liczne Parki Krajobrazowe, dorzecza rzek i piękne jeziora. To wszystok możemy znaleźć w Województwie Podlaskim.

Specyfika klimatu wpływa na swoistość szty roślinnej. Widoczny jest przejściowy charakter objawiający się przenikaniem roślin charakterystycznych dla środkowej i północno-wschodniej Europy. W okolicach Białegostoku przebiegają granice zasięgu: dębu bezszupułkowego  i świerka. Najbardziej pospolite gatunki drzew to: sosna, świerk, dąb szypułkowy, brzoza, jarzębina i klon. Dobry stan zachowania świata przyrodniczego sprzyja obecności zwierząt. Królem puszczańskich ostępów jest oczywiście żubr, prócz niego na szlakach możemy spotkać również: wilki, rysie, dziki, jelenie, łosie, coraz liczniejsza jest populacja bobrów, różnoredne ptactwo zamieszkujące szczególnie Parki oraz wiele gatunków gadów, płazów, ryb i owadów.

Województwo Podlaskie znajduje się w regionie „Zielonych Płuc Polski”. Jest to region o wyjątkowych walorach przyrodniczych, stanowi doskonałą podstawię do rozwoju turystyki.

• Orginalny zespół zabytkuów Tykocina: barokowe założenie miejskie, barokowy kościół, dwa zespoły poklasztorne (misjonarzy i bernardynów), ruiny zamku Zygmunta Augusta na których powstaje obiekt hotelowy, siedemnastowieczna synagoga i jeden z pierwszych w Polsce świeckich pomników wolnostojących przedstawiających Stefana Czarneckiego, na cmentarzu rzymskokatolickim znajduje się płyta grobowa rodziny Glogerów;
• Pobazyliański zespół klasztorny w Supraślu;
• Barokowy zespół Pałacu Branickich w Białymstoku, siedemnastowieczny kośció p.w. Wniewowzięcia NMP w Białymstoku, modernistyczny kościół p.w. św. Rocha w Białymstoku, budynek ratuszu, ul. Lipowa z pięknymi zabytkowymi budynkami, skansen;
• Klasztorny zespół podominikański w Choroszczy;
• Meczety w Kruszynianach i Bohonikach;
• Cerkwie w Pawłach, Rybołach
• Kościoły w Kalinówce Kościelnej i Narwi;
• Klasztor w Wigrach
• W wielu wsiach zachowały się przykłady architektury ludowej: stodoły, chałupy, lamys czy żurawie przy studniach: Kruszyniany, Knyszewicze, Sanniki, Radulin, Lipina, Dobrowda, Rzędziany. Liczne drewniane krzyże przydrożne i kapliczki z metalowymi sygnaturami.

Share this article...